I. VÀI NÉT VỀ TÂY BAN NHA

Tây Ban Nha:

+Diện tích: 504.645 km2

+Dân số: 45.116.894 (2007)

+Thủ đô: Madrid

+Thể chế chính trị: quân chủ lập hiến

+Tiền tệ: Euro

+Ngôn ngữ: tiếng Tây Ban Nha

Vị trí địa lý và khí hậu: Tây Ban Nha hay Vương quốc Tây Ban Nha nằm ở phía Tây- Nam của Châu Âu, cùng với các nước Bồ Đào Nha,  Andorra, Gibilterra tạo thành bán đảo Iberica xinh đẹp. Là thành viên của Nato từ năm 1982 và của Liên minh Châu Âu từ ngày 1 tháng 1 năm 1986, ngày nay Tây Ban Nha là quốc gia phát triển không chỉ trong lĩnh vực kinh tế mà còn cả trong lĩnh vực giáo dục.

Địa hình: Lãnh thổ Tây Ban Nha có hình ngũ giác với bốn mặt giáp biển. Phía trong lục điạ bị chia cắt thành nhiều phần bởi các dãy núi rất dài. Địa hình khá đa dạng với cao nguyên rộng lớn xen kẽ với những đồng bằng và thung lũng hẹp cùng với một hệ thống sông ngòi chằng chịt. Địa hình của Tây Ban Nha có thể chia làm 3 miền chính : miền Trung tâm Meseta, các miền núi khác và miền đất thấp.

Miền Trung tâm của Meseta là một vùng cao nguyên khổng lồ ở trung tâm Tây Ban Nha với độ cao 600m, được bao quanh bởi các dãy núi Cordigliera Cantabrica, Siera Morena: miền Trung tâm Meseta dốc thoai thoải về phía tây, nơi có những con sông đổ sang Bồ Đào Nha.

Khu vực miền núi bao gồm rất nhhiều dãy núi: phía Đông-Bắc là hệ thống dãy nuí Iberica nằm giữa cao nguyên Meseta và thung lũng Ebro, ở trung tâm là hệ thống núi Trung tâm với các dãy núi Gata, Gredos…, phía Nam là dãy núi Morena với thung lũng Guardalquivir..

 Miền đất thấp bao gồm đồng bằng Andalusiad phía tây nam (do sông Guadalquivir chảy qua), đồng bằng Ebro rộng nhất và các đồng bằng ven biển. Các đồng bằng ven biển là những dải đất hẹp giữa những răng núi ven biển.

Khí hậu: Với vị trí địa lý nằm ở bán đảo Iberica cũng như đặc điểm địa hình nhiều đối núi, Tây Ban Nha có khí hậu đa dạng, và khá phức tạp. Ta có thể chia làm 4 khu vực khí hậu chính như sau:

+Khí hậu lục địa: ở những vùng nằm sâu trong nội địa, như thủ đô Madrid.

+Khí hậu Địa Trung Hải: trải dài từ đồng bằng Andalucia đến phía nam và vùng bờ biển phía đông gần dãy núi Pyrenees, như thành phố Barcellona.

+Khí hậu hải dương (hay còn được gọi là Tây Ban Nha xanh): dải đồng bằng ven vịnh Biscay.

+Khí hậu miền núi: rất lạnh, đặc biệt là các khiu vực đỉnh núi.

.

Hệ thống chính trị: Tây Ban Nha được chia thành 17 vùng tự trị, các vùng tự trị này lại được chia thành 50 tỉnh, các tỉnh lại được chia thành các hạt, đơn vị hành chính nhỏ nhất của Tây Ban Nha là các đô thị tự trị. Các vùng tự trị của Tây Ban Nha:

Các thành phố chính: Madrid - thủ đô và cũng là trung tâm văn hoá chính trị của Tây Ban Nha với dân số là 2.879.052 (năm 1999). Thành phố lớn thứ 2 là Barcellona với 1.503.451 người dân, thủ phủ của vùng Catalogna, là cảng thương mại lớn nhất Tây Ban Nha. Valencia trung tâm công nghiệp đường sắt; Saragozza thành phố của công nghiệp; Malaga thành phố của du lịch với bờ biển Costa del Sol tuyệt đẹp bên bờ Địa Trung Hải.

Ngôn ngữ: Tiếng Tây Ban Nha có rất nhiều nhóm ngôn ngữ khác nhau, thể hiện bản sắc văn hoá riêng của từng vùng miền. Trong đó, ngôn ngữ chính thức được sử dụng rộng rãi trên toàn lãnh thổ Tây Ban Nha là tiếng castigliano, ngoài ra còn tiếng basco của vùng Baschi, tiếng galiziano ở vùng Galizia, tiếng catalano ở vùng Catalogna và đảo Baleari.

V ăn hoá xã hội Tây Ban Nha: Tây Ban Nha đất nước của những chàng hiệp sĩ Matador trong các cuộc đấu bò tót và các vũ điệu flamenco, đất nước của một nền văn hoá đa dạng. Có thể nói tính đa dạng và đan xen là đặc điểm nổi bật nhất ở Tây Ban Nha. Đó là sự đan xen giữa quá khứ và hiện tại, sự giao thoa của các nền văn minh. Dấu tích của chúng tồn tại trong các công trình xây dựng, các di tích di vật, và trong lòng xã hội Tây Ban Nha.

Về mặt xã hội, Tây Ban Nha là sự pha trộn giữa những đặc điểm của người bản xứ Iberian với những đế chế đã từng cai trị vùng đất này bao gồm những người La Mã, Giéc manh, Arập hồi giáo, Marốc... Bên cạnh đó xã hội Tây Ban Nha hiện tại vẫn tồn tại những tộc người còn gìn giữ được những đặc điểm riêng về văn hoá ngôn ngữ như Catalan, Galician, Basque, Gypsy...Những đặc điểm này dẫn đến sự đa dạng về tôn giáo ở TBN như Thiên chúa giáo (97%), Tin lành, Do thái, Hồi giáo...Đó là những khác biệt chính phân biệt Tây Ban Nha với các nước tây Âu khác.

II. HỆ THỐNG GIÁO DỤC

Hệ thống giáo dục của Tây Ban Nha gồm 13 năm phổ thông, 4 năm đại học, 2 năm thạc sĩ, 3 năm tiến sĩ.

Hệ thống giáo dục của Tây Ban Nha từ tiểu học đến phổ thông có nhiều điểm khác với Việt Nam:

Từ năm 1990, chính phủ Tây Ban Nha thông qua văn bản “Ley Orgánica de Ordenación Ge-neral del Sistema Educativo” (LOGSE - ) quy định giáo dục phổ cập bắt buộc cho đến hết trung học cơ sở và được miễn phí hoàn toàn.

Hệ thống các trường ĐH: Hiện Tây Ban Nha có 74 trường ĐH, 51 trường công lập, 23 trường tư, 7 trường trong số đó là những ĐH tư thục Thiên Chúa giáo. Ngoài ra còn có trường ĐH từ xa đặt cơ sở tại Madrid và giảng dạy qua thư tín, radio và tivi. Chất lượng giảng dạy tại các trường đại học cao, đạt tiêu chuẩn Giáo dục chất lượng cao của Châu Âu (EHES) và ngày càng thu hút nhièu du học sinh nước ngoài đến học tập, thậm chí cả các du học sinh đến từ châu Âu (như Italia, Pháp....) Hiện nay Tây Ban Nha là quốc gia đứng thứ 3 trên thế giới thu hút nhiều du học sình từ Châu Âu, châu Mỹ, chỉ đứng sau Anh. (trên 36% là sinh viên đến từ các nước thuộc địa châu Mỹ, 31% từ châu Mỹ Latinh).

Các khoá học tại trường ĐH được chia làm 3 cấp độ, được gọi là cycles, tương đương với chương trình cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ của Mỹ. Các cycles thứ 2 và thứ 3 bao gồm các chứng chỉ thuộc về lĩnh vực như luật và hoá học. Những sinh viên muốn đăng ký và làm những nghề này phải hoàn thành các cycles ở cấp cao. Các trường ĐH công hay tư đào tạo lĩnh vực công nghệ chấp nhận hết các trình độ. Các trường ĐH công nghệ đào tạo các nghành kỹ sư và  kiến trúc.

Các chứng chỉ đào tạo của Tây Ban Nha được công nhận tại hơn 30 quốc gia châu Âu. và được chia làm 5 lĩnh vực chính: Khoa học Y, Khoa học, Khoa học xã hội và luật, Năng lượng và kỹ thuật, Nghệ thuật.

Thời gian nhập học

Thông thường khoá học ở các trường thường chia làm hai kỳ. Các khoá học thường khai giảng vào tháng 9 hàng năm. Một số trường có các khoá học khai giảng vào tháng 1, tháng7. Hạn nộp hồ sơ vào các trường ĐH công lập là hết ngày 1 tháng 7, tuy nhiên một vài trường có hạn nộp hồ sơ sóm hơn nên những sinh viên muốn du họctại Tây Ban Nha cần phải lưu ý đăng ký trước ngày 01/07.

Các khoá tiếng Tây Ban Nha khai giảng liên tục vào các tháng trong năm.

Các khoá sau Đại học được đào tạo bằng tiếng Tây Ban Nha và tiếng Anh.

Các ngành học: các trường ĐH của Tây Ban Nha đào tạo tất cả các chuyên ngành như: Ngôn ngữ, kinh tế, luật, quản trị doanh nghiệp, sinh học, văn học, xây dựng, nghệ thuật, âm nhạc...

III. CHI PHÍ DU HỌC

Các khoá học tiếng từ 420E/ khoá 3 tháng- 530E/ khoá 3.5 tháng, ngoài ra còn có các khoá học tiếng Tây Ban Nha chuyên sâu từ: 710E/ khoá 30 ngày - 1.720E/ khoá 70 ngày.

Học phí tại Tây Ban Nha không đắt. Giá học phí trung bình của các trường ĐH ở Mỹ khoảng 30.000USD, cũng với số tìên này nếu bạn học tại Tây Ban Nha thì bạn sẽ đủ chi trả cho cả 1 năm (ví dụ: nếu bạn học tại một trường ĐH ở Madrid thì: học phí khoảng 6.000E và chi phí ăn ở dưới 800E/ tháng). Dưới đây là bảng so sánh chi phí ở Tây Ban Nha với một số quốc gia khác nếu bạn học cùng một ngành, một cấp độ:

Chi phí nhà ở: nếu bạn không muốn ở ký túc xã thì có thể ra ngoài thuê nhà, giá thuê nhà  thay đổi tuỳ theo địa điểm đó có ở các thành phố lớn (như Madrid, Barcelona ....) và gần trung tâm hay không, giá từ 270E- 600E/ tháng, trung bình là 350E. Ví dụ: tại Barcelona, giá nhà gần quảng trường Tây Ban Nha là 350E/ tháng, những nhà xa hơn chỉ có 180E/ tháng; tại Madrid: gần trung tâm là 500E/ tháng, cách trung tâm 20 phút đi xe bus chỉ có 250E/ tháng.; tại Valencia: từ 180E- 350E/ tháng.

Có thể nói học phí tại Tây Ban Nha không đắt chỉ khoảng từ 3.000E-7.000E tuỳ theo khoá học mà sinh viên đăng ký. Chính phủ Tây Ban Nha cũng ước tính chi phí ăn ở đối với du học sinh tại nước này là 5.310E/năm

IV. ĐIỀU KIỆN DU HỌC

Để được nhận vào học chương trình đại học (cycles 1) cần phải có bằng chính thức của Phổ thông trung học. Đối với những sinh viên đã tốt nghiệp các khoá học nghề tại Mỹ sẽ được chấp nhận vào học tại Tây Ban Nha. Những sinh viên không thuộc nhóm các nước nói tiếng Tây Ban Nha phải làm bài kiểm tra xác định trình độ tiếng Tây Ban Nha.

Nếu bạn không biết tiếng Tây Ban Nha phải đăng ký một khoá học tiếng Tây Ban Nha (ít nhất là 3 tháng), sau đó phải làm bài kiểm tra đầu vào đối với tất cả các trường ĐH và phải đủ 18 tuổi đối với chương trình đại học, từ 25 tuổi nếu hoc MBA. Nếu bạn không học bằng tiếng Tây Ban Nha thì phải thi TOFEL. Ngoài ra bạn cần phải làm các thủ tục cần thiết để xin cấp Visa du học tại Đại sứ quán Tây Ban Nha, thông thường cần các thủ tục sau: giấy xin cấp visa, pasport, thư chấp nhận vào học, giấy khám sức khỏe, chứng nhận tài chính, bảo hiểm. Mỗi giấy tờ phải có 2 bản copy.

V . CƠ HỘI VIỆC LÀM

Cũng như các quốc gia châu Âu khác, chính phủ Tây Ban Nha cũng cho phép sinh viên đi làm thêm. Tại Tây Ban Nha, bạn có thẻ dễ dàng kiếm được các công việc như:

- Dán tờ rơi: 7E/giờ, công việc không đòi hỏi phải biết tiếng Anh, chỉ cần một ít tiếng Tây Ban Nha là bạn cũng có thể kiếm được công việc này.

- Phục vụ tại các quán caffe: 6E/ giờ

- Gia sư tiếng Anh: không cần chứng chỉ, chỉ cần bạn có vốn tiếng Anh tốt là có thể làm được việc này, với mức lương 10E/ giờ

- Làm lẽ tân part-time cho các công ty, khách sạn: 300E/ tháng.